LONDON — Có một cuộc tranh luận hoàn toàn có cơ sở rằng: liệu tuyển Anh có thể vô địch World Cup với Harry Kane hay không. Còn trận thua 1-0 trước Nhật Bản tối thứ Ba vừa rồi đã cho thấy rõ một điều: không có Kane, họ gần như không có cửa.
Kane vắng mặt trong đội hình xuất phát vì một chấn thương nhỏ xảy ra ngay trong buổi tập cuối cùng của tuyển Anh hôm trước. Tiền đạo 32 tuổi này nhìn chung có thể trạng rất tốt, nhưng đây vẫn là tình huống có thể tái diễn bất cứ lúc nào — và tuyển Anh đang hy vọng sẽ đi hết bảy trận ở giải đấu mùa hè này.
Trước buổi tập hôm thứ Hai, HLV Thomas Tuchel đã họp báo và được hỏi thẳng: ông có phương án rõ ràng nào cho tình huống thiếu Kane không, khi đã thử Dominic Solanke lẫn Dominic Calvert-Lewin trong trận hòa 1-1 với Uruguay hôm thứ Sáu?
Ông dừng lại, cười, rồi nói: “Câu hỏi hay đấy… câu trả lời của tôi là tôi có lẽ vẫn chưa tìm ra. Tôi có một vài ý tưởng, nhưng tôi sẽ không tiết lộ.”
Màn trình diễn trước Nhật Bản cũng chẳng thuyết phục hơn là bao. Thay vì tiếp tục với Solanke hay Calvert-Lewin, Tuchel lại chọn đẩy Phil Foden lên đá số 9 ảo, Cole Palmer đá trung tâm, Morgan Rogers dạt ra cánh phải, còn Anthony Gordon bên cánh trái — một đội hình hẹp và thiếu chiều sâu.
Đóng góp đáng nhớ nhất của Palmer trong trận là… mất bóng dẫn đến bàn thắng duy nhất của đối phương — một pha phối hợp mượt mà do Kaoru Mitoma khởi xướng và kết thúc, giúp Nhật Bản trở thành đội tuyển châu Á đầu tiên trong lịch sử đánh bại tuyển Anh.
Foden thì vẫn đang chìm trong khủng hoảng phong độ và sự tự tin. Tuyển Anh có tới 19 cú sút trong trận, nhưng không một cái nào đến từ Foden — anh bị thay ra ở phút 60 sau vỏn vẹn 22 lần chạm bóng. Để so sánh cho vui: thủ môn Jordan Pickford chạm bóng tới 39 lần.
Cuộc cải tổ đội hình của Tuchel không giúp được gì nhiều. Solanke lên đá mũi nhọn, Rogers lui xuống đá số 10, Jarrod Bowen vào thay ở cánh phải. Marcus Rashford được tung vào thay Gordon khi còn 19 phút — đây là điểm sáng hiếm hoi, dù “cơn lốc” cuối trận của tuyển Anh thực ra chỉ là vài pha phá bóng qua các tình huống cố định, với Maguire và Dan Burn gây khó chịu cho hàng thủ Nhật.
Một quả phạt góc không được giải phóng kịp thời tạo cơ hội cho Lewis Hall thử thách thủ môn Zion Suzuki — nhưng Suzuki cứu tình huống gọn gàng ở góc thấp bên phải.
Đó là một trong bốn cú sút trúng đích của tuyển Anh trong một đêm mà Ben White bị huýt sáo ngay trước giờ bóng lăn, rồi cả đội bị huýt sáo tiễn đưa lúc tan trận — bởi những khán giả còn ở lại. Đại đa số trong số 79.233 người có mặt đã rời sân từ trước đó rất lâu để tránh tắc đường.
Bất kỳ đội bóng nào cũng sẽ hụt hẫng khi thiếu Kane. Anh có lẽ là tiền đạo hay nhất thế giới lúc này — 53 bàn trong 45 trận cho Bayern Munich và tuyển Anh mùa này — và với tư cách đội trưởng, sự hiện diện của anh ngoài sân cũng quan trọng không kém trong việc định hình tiêu chuẩn mà tuyển Anh đang hướng tới.
Từ World Cup 2018 — nơi Kane đoạt Chiếc giày vàng — tuyển Anh thắng 65% trong 88 trận có Kane đá chính. Con số này giảm xuống còn 57% trong 14 trận không có anh. Nhưng cảm giác thiếu vắng Kane lớn hơn nhiều so với những con số khô khan đó.
“Thiếu Harry Kane, chúng tôi không có cùng sức mạnh tấn công,” — Tuchel nói. “Bayern Munich thiếu Kane cũng vậy. Không đội nào trên thế giới giữ nguyên được sức mạnh đó khi thiếu anh ấy — đó là điều bình thường. Khi những đội bóng lớn phụ thuộc vào những cầu thủ đỉnh, đó là chuyện hiển nhiên. Thêm vào đó, Harry rời buổi tập sau 15 phút và bị loại khỏi đội hình — chúng tôi mất anh không chỉ với tư cách một cầu thủ, mà còn là một con người, một tính cách. Điều đó luôn tạo ra sự xáo trộn nhất định. Chúng tôi có thể thắng mà không có Harry, chúng tôi sẽ thắng mà không có Harry, chúng tôi đã từng thắng mà không có Harry — nhưng thắng với Harry thì dễ hơn nhiều.”
Tuy nhiên, nhu cầu tìm phương án thay thế không chỉ đến từ nguy cơ chấn thương. Kane đã vật lộn không ít khi tuyển Anh vào tới chung kết EURO 2024, và điều kiện nắng nóng khắc nghiệt tại Mỹ mùa hè này chắc chắn sẽ đặt ra yêu cầu cao hơn về chiều sâu và khả năng xoay vòng đội hình.
Ollie Watkins bị bỏ qua trong đợt tập trung này vì Tuchel cho rằng ông đã hiểu đủ về những gì tiền đạo Aston Villa có thể cống hiến. Trong khi đó, Solanke, Calvert-Lewin và Foden đều không tận dụng được cơ hội được trao trong đợt này.
Watkins, vì vậy, nhiều khả năng sẽ có tên trong danh sách 26 người. Ngoài ra, tiếng nói ủng hộ Danny Welbeck — lão tướng 35 tuổi của Brighton, hiện là người Anh ghi nhiều bàn nhất Premier League mùa này — cũng đang ngày một lớn hơn, nếu anh tiếp tục phong độ ổn định.
Dĩ nhiên, Tuchel hoàn toàn có lý khi thử nghiệm trong giai đoạn này. Hai trận đấu nhạt nhẽo vừa qua không phản ánh bức tranh toàn cảnh — và bức tranh đó vẫn quan trọng hơn. Nhưng bức tranh đó không phải không có vết nứt, đặc biệt là thành tích trước các đội mạnh — vốn đã là nỗi lo dai dẳng của tuyển Anh dù họ có hai lần vào chung kết EURO liên tiếp.
Tuyển Anh vượt qua vòng loại World Cup hoàn hảo: thắng cả 8 trận, không thủng lưới lần nào. Nhưng dưới thời Tuchel, họ đã đối đầu với ba đội nằm trong top 20 thế giới gồm Senegal, Uruguay và Nhật Bản — và thành tích là một hòa, hai thua.
Có thể giải thích rằng đó là vì đang thử nghiệm. Bellingham, Rice và Saka sẽ trở lại. Nhưng mục đích của việc thử nghiệm là tìm ra giải pháp — và cho đến lúc này, có vẻ Tuchel vẫn chưa tìm được câu trả lời cho câu hỏi: tuyển Anh sẽ làm gì khi không có Harry Kane? Trong khi World Cup đang đến ngày một gần hơn.